Sztuka kulinarna Meksyku doskonale oddaje charakter tego kraju – jest pikantana, slodka i kolorowa. Wobec artystycznych dokonan, zwlaszcza ulicznych kucharzy, nie da sie przejsc obojetnie – moga wywolywac skrajne reakcje od najwyzszych zachwytow po kompletne wypalenie kubkow smakowych, to rowniez tak jakby nie zwrocic uwagi na estetyke Fridy Kahlo lub murale Diego Rivery. Indianskie zloto w postaci roznorodnych odmian kukurydzy stanowi „baze wypadowa” do kolejnych dan, rowniez przez kukurydze pokonuje sie kolejne stopnie wtajemniczenia w lokalna gastronomie.
Gotowane badz parowane kolby kukurydzy mozna nabyc na gwarnych ulicach co kilkadziesiat metrow. Sprzedawczyni pozwala w garze pogrzebac palcem i wybrac upatrzona kolbe. Wczesniej jednak trzeba zrobic dyskretne rozeznanie, ktorym z rodzajow kukrydzy szanowna pani dysponuje, bo jedni preferuja delikatniejsze i bielsze zas dla innych jedrne ziarna wpadajace w oranz maja duzo bogatszy bukiet smakowy. I na tym sprawa sie nie konczy-kto by konsumowal owe zloto w formie saute. Po nabiciu na pal, kukrydze nalezy mocno okrasic limonka oraz posypac chili lub obsmarowac smietana, posypac serem i oczywiscie nasycic pikantnymi przyprawami.
Gdy sie kukurydze podda zmieleniu, to dopiero wowczas mozna zrobic orgie wielorakich potraw. Zwykla masa kukurydziana i woda, odpowiednio ugnieciona, splaszczona i w postaci malego placka rzucana na rozgrzana blache stanowi podstawe wielu dan. Nasze ulubione tacosy, o srednicy tylko troche wiekszej jak niegdys uzywane spodki do herbaty, kazdorazowo wyposazone sa w zupelnie inna kombinacje skladnikow. Bo na tacosie moze byc wszystko, co osoba przyrzadzajaca go ma pod reka, rozne rodzaje miesa, fasoli, cebula, kolendra, czasem ryz badz jajka albo chorizo. Zawsze jednak w nieodlacznym towarzystwie pikantnych, paprykowych sosow. To samo ciasto, jednak juz o srednicy niewielkiego talerzyka, zlozone na pol i obostronnie przysmazone tworzy quesadille. W quesadilli koniecznie musi pojawic sie ser ale nie taki zwykly „sklepowy”, tylko przypominajacy w konsystencji mozarelle i o zapachu „obory”, bo przeciez mlekodajna krowa nie moze pochodzic od wielkiego dostawcy bydla ale przezuwac gorska trawe i byc codziennie recznie dojona.
W quesadilli, jak zwykle, oprocz bialego sera moze pojawic sie to co by nam przyszlo do glowy i to o czym nawet nie snilismy – gotowana na slodko kapusta z kukurydza, fasola w smakach rozmaitych, wszelkie wariacje miesiwa ale nam najbardziej posmakowala serwowana z czarnymi grzybami o nazwie nie znanej. Jezeli placek osiagnie wielkosc duzego talerza a do ciasta doda sie make pszenna, to tworzaca go tortilla po wypelnieniu miesnym nadziejem bedzie nosila nazwe enchiladas. Na Jukatanie wybitnym rarytasem sa wygladajace jak tort, ulozone warstwami tortille poprzekladane drobno startym miesem rekina i sowicie polane sosem pomidorowym.
Jednym zas z ulubionych dan stal sie flautas – rurki z ciasta wiadomego, ktore wypelniane sa farszem drobiowym, laczone po trzy i w owej trojcy smazone na glebokim tluszczu.
Po wyjeciu na talerz, flautas polewany jest smietana,obsypywany startym, twardym bialym serem, obkladany mieciutkim awokado i pomidorami. Konsumpcja odbywa sie palcami wiec trzeba liczyc sie z tym, ze po flautasie zarowno spozywajacy go jak i otoczenie moze oplywac w wymienione dodatki.
Na drobna zagryche cudownym elementem sa swiezo przyrzadzane nachosy. Do kazdego z dan koniecznie podawana jest salsa-najczesciej tworza ja ugniecione badz podgotowane pomidory, piekielnie ostre rodzaje papryki, surowa cebula i koniecznie kolendra. Salsa podawana jest zawsze-od zwyklej jajecznicy po wykwintne restauracyjne potrawy. A w restauracjach, gdy klient dysponuje zasobniejszym portfelem, moze smakowac jaja mrowcze badz smazone koniki polne, tym razem niestety obeszlismy sie smakiem.
Nie zalowalimy sobie natomiast zupy aztekow czyli gestego gulaszu z czerwonych warzyw, z plywajacymi w nim nachosami i surowym awokado. Porozumiewanie w jezyku hiszpanskim czasami sprawialo niespodzianki. Uradowani zobaczylismy, iz siedzaca przy stoliku obok rodzina otrzymala pieknie pachnaca zupa, pokazujac palcem i tym samym niekulturalnie niemalze wkladajac go w miske sasiadom, dalismy migowy sygnal,ze chcemy to samo. I o ile flaczki lubimy, zarowno w formie cienko krojonych rodzimych jak i grubokrojonych baranich badz kozich ugandyjskich, tak tu spotkalo nas zaskoczenie. Flaczki byly flakami a w zasadzie calymi jelitami duzego zwierza, ktore jak podpatrzylismy i wykonalismy to samo, wyjmowalo sie z zupy, mocno zalewalo sokiem z limonkim i dopiero po wlasnorecznym pokrojeniu konsumowalo-inaczej nie bylo fizycznej mozliwosci pochloniecia.
Oprocz salsy do potraw podawane jest rowniez guacamole, w ktorym ugniecione awokado miesza sie z drobno pokrajana cebula i duza iloscia soku z cytryny. Nie nalezy sie tez dziwic kiedy zamiast tradycyjnego ceviche z surowej ryby, otrzyma sie ja w towarzystwie papai i guawy, bo akurat takie skladniki zamiast warzyw kucharz mial pod reka.
O tym, co meksykanska kuchnia ma do zaoferowania moznaby i trylogie napisac. Napomne jeszcze tylko, ze zwyczaje kulinarne wywodzace sie z tradycji roznych plemion indianskich jak tez silne wplywy kolonizatorow hiszpanskich, stworzyly unikalna dla zmyslu smaku mieszanke. Chociaz, obecnie uznawanemu za popisowy meksykanski przysmak – pikantnemu, czekoladowemu sosowi mole podawanemu do miesa przypisuje sie tez arabska geneze.
Zatem warto sie oddac i zatracic w niezliczonej ilosci gatunkow fasoli i pomyslach na jej przyrzadzenie, pieczonych bananach, owocach morza, kakao i calej gamie dan o nazwach znanych tylko wtajemniczonym. A uczty zakonczyc deserem z owocow obficie obsypanych pikantnymi przyprawami, lokana fantazja na temat galeretki czy tez mlecznym slodyczom. W kwestiach wyskokowych grzechem byloby nie wspomniec o walorach wytwarzanej z agawy tequili.
Licze na to, ze nie bede musiala zamykac Was w kuchni przy pomocy sily zeby namowic Was na ugotowanie mi czegos rodem z Meksyku :P